انواع کانتینر و ابعاد آن‌ها: راهنمای کامل ۲۰ و ۴۰ فوتی
انواع کانتینر کدام‌اند و هر کدام چقدر جا دارند؟ ابعاد، کاربرد و کد ایزو کانتینرهای خشک، یخچالی، اپن‌تاپ و فلت‌رک را ببینید.
انواع کانتینر از نظر اندازه، ساختار و کاربرد با هم فرق دارند. برای بیشتر کالاهای صادراتی، کانتینر خشک ۲۰ یا ۴۰ فوتی کافی است. کالای سرد، فرابعد یا مایع کانتینر ویژه می‌خواهد. این راهنما هر نوع را با ابعاد تقریبی و کاربردش توضیح می‌دهد.
ابعاد انواع کانتینر بر پایهٔ استاندارد ایزو ۶۶۸ و شناسهٔ آن‌ها بر پایهٔ ایزو ۶۳۴۶ تعریف می‌شود. اعداد این مقاله تقریبی‌اند و بسته به سازنده و خط کشتیرانی اندکی تغییر می‌کنند. پیش از رزرو، ابعاد دقیق را از خط کشتیرانی یا شرکت حمل بگیرید.
استاندارد ایزو و واحد TEU
استاندارد ایزو ۶۶۸ طول، عرض، ارتفاع و سقف وزن کانتینرها را مشخص می‌کند. عرض بیرونی همهٔ کانتینرهای رایج حدود ۲٫۴۴ متر (۸ فوت) است. طول بیرونی کانتینر ۲۰ فوتی حدود ۶٫۰۶ متر و کانتینر ۴۰ فوتی حدود ۱۲٫۱۹ متر است. ارتفاع معمولی ۸ فوت و ۶ اینچ (حدود ۲٫۵۹ متر) و ارتفاع های‌کیوب ۹ فوت و ۶ اینچ (حدود ۲٫۹ متر) است.
واحد TEU یعنی معادل بیست فوت. یک کانتینر ۲۰ فوتی برابر یک TEU و یک کانتینر ۴۰ فوتی برابر دو TEU یا یک FEU است. ارتفاع در این شمارش اثری ندارد. ظرفیت کشتی‌ها و آمار بنادر هم با همین واحد گفته می‌شود.
انواع کانتینر خشک: ۲۰ فوت، ۴۰ فوت و ۴۰ فوت های‌کیوب
کانتینر خشک پرکاربردترین نوع است. بدنهٔ بسته و دری در انتها دارد و برای کالای بسته‌بندی‌شده، پالتی و کارتنی مناسب است. جدول زیر ابعاد داخلی تقریبی را نشان می‌دهد.
| نوع | ابعاد داخلی تقریبی (متر) | حجم تقریبی | مناسب برای |
|---|---|---|---|
| ۲۰ فوتی خشک | ۵٫۹ × ۲٫۳۵ × ۲٫۴ | ۳۳ متر مکعب | کالای سنگین و متراکم |
| ۴۰ فوتی خشک | ۱۲٫۰ × ۲٫۳۵ × ۲٫۴ | ۶۷ متر مکعب | بار حجیم و پالتی |
| ۴۰ فوتی های‌کیوب | ۱۲٫۰ × ۲٫۳۵ × ۲٫۷ | ۷۶ متر مکعب | بار سبک و بلند |
برای انتخاب بین ۲۰ و ۴۰ فوتی، وزن و حجم بار را با هم بسنجید. کالای سنگین، مثل سنگ، کاشی یا مواد شیمیایی بسته‌بندی‌شده، معمولاً پیش از پر شدن حجم به سقف وزن می‌رسد. در این حالت کانتینر ۲۰ فوتی منطقی‌تر است. کالای سبک و حجیم، مثل ظروف پلاستیکی یا منسوجات، در ۴۰ فوتی یا های‌کیوب بهتر جا می‌گیرد.
وزن خالی کانتینر ۲۰ فوتی حدود ۲٫۲ تن و ۴۰ فوتی حدود ۳٫۸ تن است. وزن بار مجاز را وزن کل مجاز کانتینر، محدودیت خط کشتیرانی و محدودیت جاده یا ریل تعیین می‌کند. پس هر کانتینری را نمی‌توان تا سقف ایزو پر کرد.
انواع کانتینر ویژه: یخچالی، اپن‌تاپ، فلت‌رک و تانک
وقتی بار با کانتینر خشک سازگار نیست، یکی از این انواع ویژه به کار می‌آید.
- یخچالی (ریفر): دمای ثابت را در کل سفر نگه می‌دارد. دیوارهای آن ضخیم‌تر است، پس فضای داخلی کمی کمتر می‌شود؛ ریفر ۴۰ فوتی حدود ۵۸ متر مکعب جا دارد. برای میوه، لبنیات و دارو به کار می‌رود و در بندر و کشتی به پریز برق نیاز دارد.
- اپن‌تاپ: سقف باز دارد و بار را با جرثقیل از بالا داخلش می‌گذارند. برای کالای بلندتر از در معمولی مناسب است.
- فلت‌رک: فقط کف و دو دیوارهٔ انتهایی دارد. برای ماشین‌آلات، لوله و بار فرابعد یا سنگین استفاده می‌شود.
- تانک: مخزنی استاندارد درون قاب کانتینر است و مایعات یا گازها را جابه‌جا می‌کند.
این انواع کانتینر معمولاً کمیاب‌تر از کانتینر خشک است و گاهی هزینهٔ اضافی دارد. بار فرابعد باید پیش از رزرو به خط کشتیرانی اعلام شود. اگر کالای شما پروژه‌ای است، مقالهٔ حمل بار پروژه‌ای و فوق‌سنگین را هم ببینید.
خواندن کد کانتینر بر پایهٔ ایزو ۶۳۴۶
روی هر کانتینر شناسه‌ای مثل CSQU3054383 نوشته شده است. این شناسه چهار بخش دارد.
- سه حرف اول، کد مالک است. این کدها نزد دفتر بین‌المللی کانتینر (BIC) ثبت می‌شوند.
- حرف چهارم نوع تجهیزات را نشان می‌دهد؛ حرف U یعنی کانتینر باری.
- شش رقم بعدی شمارهٔ سریال است.
- رقم آخر رقم کنترل است و درستی ثبت شناسه را می‌سنجد.
کنار شناسه، کد اندازه و نوع هم می‌آید. مثلاً ۲۲G1 یعنی کانتینر ۲۰ فوتی، با ارتفاع ۸ فوت و ۶ اینچ، از نوع عمومی. کد ۴۲G1 کانتینر ۴۰ فوتی معمولی و ۴۵G1 کانتینر ۴۰ فوتی های‌کیوب است. حروف R، U، P و T به‌ترتیب ریفر، اپن‌تاپ، فلت‌رک و تانک را نشان می‌دهند.
انتخاب انواع کانتینر برای صادرات و واردات ایران
سه پرسش به انتخاب کمک می‌کند. بار چند کیلو وزن دارد؟ چند متر مکعب حجم می‌گیرد؟ آیا به دمای ثابت یا ابعاد خاص نیاز دارد؟ پاسخ این سه پرسش معمولاً میان انواع کانتینر یکی را روشن می‌کند.
بیشتر بار کانتینری ایران از بندر شهید رجایی می‌گذرد. این بندر در کرانهٔ شمالی تنگهٔ هرمز و اندکی غرب بندرعباس قرار دارد و از بنادر اصلی کانتینری کشور است. چابهار هم در کرانهٔ دریای عمان پایانهٔ کانتینری دارد. موجودی کانتینر ویژه، مثل ریفر یا فلت‌رک، در هر بندر و هر خط کشتیرانی فرق می‌کند. پیش از قرارداد فروش، موجودی را بپرسید. دربارهٔ انتخاب بندر در مقالهٔ حمل دریایی بین‌المللی از بندرعباس و چابهار بیشتر بخوانید.
رویان لجستیک شرکت حمل‌ونقل و لجستیک بین‌المللی مستقر در تهران است و حمل دریایی را همراه با حمل جاده‌ای و ریلی هماهنگ می‌کند. جزئیات این خدمت در صفحهٔ حمل دریایی آمده است. اگر بار شما یک کانتینر کامل پر نمی‌کند، مقالهٔ تفاوت FCL و LCL را ببینید. قوانین و تعرفه‌ها تغییر می‌کنند؛ شرایط جاری را از خط کشتیرانی و گمرک تأیید کنید.
سؤالات متداول
انواع کانتینر رایج کدام‌اند؟
پنج نوع اصلی کاربرد دارد: خشک، یخچالی، اپن‌تاپ، فلت‌رک و تانک. بیشتر آن‌ها در اندازهٔ ۲۰ و ۴۰ فوتی ساخته می‌شود و کانتینر خشک نسخهٔ های‌کیوب هم دارد.
کانتینر ۲۰ فوتی چند متر مکعب جا دارد؟
حجم داخلی کانتینر ۲۰ فوتی حدود ۳۳ متر مکعب است. ظرفیت عملی کمتر می‌شود، چون پالت‌ها و فضای مهار بار بخشی از حجم را می‌گیرند.
تفاوت ۴۰ فوتی معمولی و های‌کیوب چیست؟
طول و عرض هر دو یکسان است. های‌کیوب حدود یک فوت (۳۰ سانتی‌متر) بلندتر است و حجم بیشتری دارد. برای بار سبک و بلند مناسب‌تر است.
آیا کانتینر را می‌توان تا سقف وزن ایزو پر کرد؟
خیر. وزن کل مجاز روی پلاک کانتینر نوشته شده است و محدودیت خط کشتیرانی، جاده و ریل هم باید رعایت شود. وزن واقعی بار را پیش از رزرو به شرکت حمل اعلام کنید.
برای انتخاب بین انواع کانتینر با ما صحبت کنید
نوع کالا، وزن، حجم، مبدأ و مقصد را برایمان بنویسید تا کانتینر مناسب را پیشنهاد کنیم. فرم استعلام قیمت را پر کنید یا به info@royanlogistic.com ایمیل بزنید.
به‌روزرسانی: